Μπάρι: Το λιμάνι χωρίς αγωνία

 

Ζει στην σκιά των γκλαμουράτων ιταλικών μητροπόλεων  και στην συνείδηση του μέσου ταξιδιώτη είναι απλώς ένας τόπος πέρασμα για κάποιον άλλο προορισμό. Τα φαινόμενα όμως απατούν. Το Μπάρι είναι μια πολύχρωμη ταξιδιωτική εμπειρία η οποία ανεπιφύλαχτα αξίζει της προσοχής μας γιατι έχει να προσφέρει πολλά.

Από την πρώτη κιόλας ματιά γίνεται προσφανές ότι το Μπάρι είναι μια πόλη με μεγάλη ιστορικότητα. Αν μελετήσεις σύντομα την διαδρομή του μέσα στους αιώνες θα μάθεις ότι γνώρισε πολλούς κατακτητές και ότι υπήρξε-λόγω της γεωγραφικής του θέσης-μήλον της έριδος ανάμεσα σε διάφορα βασίλεια, κρατίδια, αυτοκρατορίες. Η ιστορία έχει αφήσει  ευδιάκριτο το αποτύπωμα της στην γωνιές του ακόμη και πρόσφατα κατά την διάρκεια του  β’ παγκόσμιου πολέμου. Το Μπάρι φέρει την θλιβερη μοναδικότητα να έχει επιζήσει  της εμπειρίας ενος επεισόδιου χημικού πολέμού ανάμεσα στους ναζί και τα συμμαχικά στρατεύματα. Το συγκεκριμένο περιστατικό έλαβε χώρα τον Δεκέμβρίο του 1943, είχε άγνωστο αριθμό θυμάτων, γνωστοποιήθηκε δημοσιώς το 1967 ενω ακόμη και τώρα υπάρχει μια συγχυση για τα ακριβή γεγονότα. Σε κάθε περίπτωση οι ντόπιοι, οι μπαρέζι, νιώθουν περήφανοι για την ιστορικότητα του τόπου τους. Παραπονιούνται για την φτώχεια, για την μεγάλη διαφορά στα οικονομικά μεγέθη ανάμεσα στον ιταλικό βορρά και νότο αλλα χαίρονται την πλούσια πολιτιστική κληρονομία που τους έχει χαρίσει η ιστορία. -“Αν πας στον βορρά θα σου λένε συνέχεια οτι έχουν λεφτά. Εμείς εδω θα σου λέμε για την ιστορία μας, για την κουλτούρα μας. Είσαι έλληνας και μας καταλαβαίνεις”. Μου είπε ένας ηλικιώμενος συνταξιούχος στην παραλιογραμμη της πόλης όπου κατέβηκε  να αγοράσει φρέσκα θαλασσινά. 

Η πρωτευουσα της Απουλίας

Το Μπάρι είναι πρωτεύουσα της επαρχίας της Απουλίας. Είναι το δεύτερο σημαντικότερο οικονομικό κέντρο στον ιταλικό νότο (μετά την Νάπολη) και το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγικότητας του το οφείλει στο λιμάνι του. Είναι η ένατη σε πληθυσμό ιταλική πόλη με τριακόσιες είκοσι έξι χιλιάδες κατοίκους αν και στην ευρύτερη περιφέρεια του υπολογίζεται ότι ζουν άλλοι εφτακόσιες χιλιάδες άνθρωποι. Η μοντέρνα πλευρά της πόλης εκτείνεται γύρω απο τον σταθμό των τραίνων. Πολυκατοικίες και μοντέρνα κτίρια συνυπάρχουν με παραδοσιακά κτίσματα αλλοτε αρμονικά άλλοτε οχι. Υπάρχει σαφως μια αισθητική ασυνέχεια η οποία όμως  εν τέλει προσδίδει ιδιαιτερο ενδιαφέρον στο ευρυτερο προφιλ της πόλης. Εξαιρετικά θετικό το γεγονός οτι υπάρχουν πολλες καταπράσινες πλατείες που λειτούργουν ως χώρος αναψυχής για τον ντόπιο πληθυσμό, τους τουρίστες αλλα και τον φοιτητόκοσμό αφου το Μπάρι είναι ξεκάθαρα μια φοιτητική πόλη. To πανεπιστήμιο  Άλντο Μόρο-κοντά στο οποίο ήταν το κατάλυμα μας-διαθέτει πάνω απο εξηντα χιλιάδες φοιτητες-ανάμεσα τους και πολλούς έλληνες.

Ο δρόμος προς το ιστορικό κέντρο

Το πιο ενδιφέρον κομμάτι της πολής εκτείνετει γύρω απο το ιστορικό κέντρο. Για να φτάσεις όμως εκεί ξεκινάς απο την Piazza Aldo Moro και περπατάς-το Μπάρι είναι η χαρά του περιπατητή-διαμέσου των δυο μεγάλων λεωφόρων  είτε της Via Sparano da Bari είτε της Corso Cavour. Και στις δυο έχεις πολλά να δεις. Βιβλιοπωλεία, μικρά συμπαθητικά cafe, μαγαζιά αλαντικών, μοδάτες μπουτικ και ολα οσα βρίσκεις σε μια μεγαλούπολη. Eμείς αρχικά κάναμε μια στάση στο Cafe Mozart το οποίο είναι φημισμένο για τον δυνατό του espresso. Η φήμη του επιβεβαιώθηκε πανηγυρικά ενώ  ζήσαμε την ιδιαιτερη εμπειρεία να δουμε δυο-τρεις ντόπιους θαμώνες του μαγαζιού να τσακώνονται με τον ιδιοκτήτη του για το ποιος θα μας πρωτοκεράσει τον καφε ο οποίος είναι πάμφθηνος και κοστίζει παντού απο 0,50 cents εως 1,40 euro. Στο άκουσμα ότι είμαστε απο την Ελλάδα ολοι ήθελαν να μας δείξουν τι πάει να πει  φιλοξενία αλά μπαρέζι και δεν δεχονταν-μέχρι παρξηγήσεως-να πληρώσουμε εμείς τον καφέ μας. Απο το Cafe Mozart κατηφορήσαμε μέχρι το πιο εβληματικό ίσως αξιοθέατο της πόλης το Teatro Petruzzeli στην οδό Corso Cavour 12. Το εν λόγω θέατρο θεμελιώθηκε το 1898, το χτίσιμο του ολοκληρώθηκε το 1903 οποτέ και ξεκίνησε την λειτουργία του. Θεωρείται μια απο τις σημαντικότερες οπερες της Ιταλίας αντάξια της Σκάλας του Μιλάνου και του Θεάτρου Σαν Κάρλο στην Νάπολη ενώ μέσα στα χρόνια φιλοξένησε στην σκηνή του  κορυφαίες προσωπικότητες της μουσικοθεατρικής τέχνης όπως τον Λουτσιάνο Παβαρότι, τον Φράνκ Σινάτρα, την Λάιζα Μινέλι, τον Χέρμπερτ Φον Κάραγιαν, τον Ρούντολφ Νουρέγιέφ και διάφορους άλλους. Ο τοπικός πληθυσμός αγαπάει πολύ τις παραστατικές τέχνες. Αποδειξη το γεγονός οτι λειτουργουν και πλήθος αλλων θεατρικών σκηνων στην πόλη. Ενδεικτικά αναφέρουμε: το Teatro Margherita στην οδό Via Andrea da Bari 9, το Teatro Piccinni στην Corso Vittorio Emanuele II 84, το Teatro Sitara στην Via Carmine 18, το  Teatro Duse Bari στην via Domenico Cotugno 21, το Teatro Palazzo στην Corso Sonnino 142, το Teatro Team στην οδό Botteghino Piazza.

Bari Vecchia

Bari vecchia στα ιταλικά σημαίνει η παλιά πολή του Μπάρι. Εκεί εκτείνεται το ιστορικό του κέντρο το οποίο είναι γραφικό, ακολουθεί  διχώς άλλο την παραδοσιακή αρχιτεκτονική διαθέτοντας αυστηρά και μόνον διατηρητέα κτίρια. Η περιπλάνηση μας εκεί ήταν αναμφίβολα ένα ταξίδι στον χρόνο, μια μεταβαση σε χρόνια αθωότητας όταν κυριαρχούσαν ο νεορεαλισμός και η dolce vita. Μέχρι πριν απο μερικά χρόνια η παλιά πόλη του Μπάρι είχε αρνητική φήμη. Υπήρχε μικροεγκληματικότητα και σε κάθε επίσκεψη του ο τουριστάς έπρεπε να είναι ιδιαίτερα προσεχτικός. Τα τελευταία χρόνια η εικόνα αυτή έχει αλλάξη αρδην. Η Bari Vecchia είναι μια ανοιχτοκαρδη αστική αγκαλιά που σε κάθε γωνιάς της σου προσφέρει και μια νέα εμπειρία. Η βόλτα μας εκεί ξεκίνησe απο την Piazza Mercantile την λεγόμενη εμπορική πλατεία, συνεχίσαμε στην διάσημη εκκλησία Βασιλική του Αγίου Νικολάου-ο οποίος είναι ο πολιούχος της πόλης (υπάρχει και μουσείο προς τιμην του)και γιορτάζεται με κάθε λαμπρότητα κάθε χρόνο την 6η του Δεκέμβρη-επισκεφθήκαμε τον καθεδρικό για να καταλήξουμε στο εμβληματικό Castello Svevo. Πρόκειται για ένα εντυπωσιακής αρχιτεκτονικής δομής κάστρο το οποίο χίστηκε απο τον ηγεμόνο Ρογήρο Β΄της Σικελίας γύρω στα 1131. Καταστράφηκε το 1156 και ξαναχτίστηκε από το Φρειδερίκο Β΄Χοενστάουφεν. Στις μέρες μας βέβαια λειτουργεί ως χωρος καλλιτεχνικής έκφρασης και δημιουργίας αφου είναι μια απο τις πινακοθήκες της πόλης όπου και παρουσιάζονται περιοδικές εκθέσεις εικαστικών δημιουργών. Στην παλιά πόλη  συναντησαμε ηλικιωμένους ντόπιους να μιλάνε την τοπική διαλεκτο μπαρέζε η οποία δεν εχει μεγάλη  σχέση με την ιταλική γλώσσα. Ένας άριστος γνώστης της μάλιστα μας ενημέρωσε οτι ένας μέρος της διαλέκτου αυτής είναι κατασκεύασμα ιταλών και ελληνων ψαράδων η οποία ακόμη και σήμερα μπορεί να γίνει κατανοήτη απο έλληνες ψαράδες που την κατέχουν. Την διαλεκτο αυτή γνωρίζουν και οι σινιόρες που βρίσκονται στην διάσημη Strada delle orecchiette. H εν λόγω γειτονιά είναι γεματη απο χαρούμενες ευτραφείσες νοικοκυρές οι οποίες βγαινουν στον δρόμο έξω απο τα υπεροχα παραδοσιακά σπίτια τους και φτιάχνουν μπροστά στα μάτια των περαστικών φρέσκα ζυμαρικά. Συγκεκριμένα φτιάχνουν ολοφρεσκες orecchiette μικροσκοπικά ζυμαρικά σε σχήμα μικρού αυτιού τα οποία είναι μια απο τις διάσημες λιχουδιές της πρωτεύουσας της Απουλίας. Εκεί πετύχαμε και την κύρια Nunzia η οποία είναι κάτι σαν θεσμός της πόλης. Έχει την φήμη και όχι άδικά οτι κατασκευάζει τα καλύτερα παραδοσιακά ζυμαρικά με οποίο μαχαίρι και αν της δοθεί χωρις να παρεκλίνει ουτε κατ’ ελάχιστα απο την παράδοση. Η Nunzia εχει κατακτήσει και τηλεοπτική φήμη αφου έχει φιλοξενηθεί σε εκπομπές μαγειρική υψηλότατης  της ιταλικής τηλεόρασης αλλα παρόλα αυτά είναι απλή και προσηνής. Πουλάει την πραμάτεια της, φωτογραφίζεται με όσους την αναγνωρίζουν και δεν δείχνει καμία διάθεση να αφήσει την ζωή της στον ιταλικό νότο αναζητώντας την τύχη της στην δόξα και την φήμη. Αποχαιρετώντας τις αρχετυπικές φιγούρες των ζουμερων μεσογειακών γυναικών- 

έτσι όπως τις είχε αποτυπώσει η κινηματογραφική κάμερα σε κλασσικές ταινίες κορυφαίων ιταλών σκηνοθετών-οδηγηθήκαμε στο πιο πολυφωτογραφημένο σημείο της πόλης το Lungomare. To Lungomare είναι ελεύθερη παράθαλάσσια γραμμή της πόλης.  Επαρκώς πεζοδρομημένη, με παγκακια για περαστικούς, ντόπιους ή τουρίστες, αποτελεί σημείο συνάντησης, πεδίο δράσης για ποδηλάτες(αφου η ποδηλασία είναι εξαιρετικά δημοφιλής στην γείτονα χώρα) για όσους θέλουν να κάνουν τζόκινγκ ή απλώς για εκεινους που θέλουν να αγναντεύσουν την απεραντοσύνη της θάλασσας και να κάνουν παρέα στις σκέψεις τους. Στην απαρχη του Lungomare στον Molo San Nicola βρίσκεται και η διάσημη αγορά θαλασσινών της πόλης. Εκεί κάθε πρωι ψαράδες- που χρησιμοποιούν κυρίως την διάλεκτο μπαρέζε-πουλάνε φρέσκα θαλασσινα και ψάρια τα οποία τροφοδοτούν ακόμη και πολλά διάσημα εστιατόρια της πολής. Η προκείμενη ψαραγορά είναι και τόπος στον οποίο συχνάζουν και πολλοι συνταξιούχοι οι  οποίοι συζητούν με γενναίες δόσεις χιούμορ για πολιτική, για γυναίκες, για τυχερά παιχνίδια περνώντας αρκετές ωρες της ημέρας τους εκεί. 

Γαστρονομικές απολαύσεις

Το Μπάρι αναμφίβολα είναι είναι ένας μόνιμος γαστρονομικός πειρασμός. Στην κορυφή της λίστας των τοπικών προιόντων που πρέπει να απολαύσει κάποιος  είναι η focaccia alla barese. Το αναφερθέν έδεσμα- που έχει τις ριζες του στην νοτοιταλική povera cucina-στην κλασσική του εκδοχή δεν είναι τιποτε αλλο απο τραγανή και αφράτη την ίδια στιγμη ζύμη με τομάτα, λάδι, ελιά, ριγανη και αλάτι η οποία ψηνεται σε ξυλόφουρνο. Φυσικά η εξέλιξη του χρόνου έφερε πολλούς νεωτερισμούς πάνω στην παραδοασιακή συνταγή. Έτσι πλέον υπάρχει focaccia με την προσθήκη τυριών και αλλαντικών ή focaccia με πατάτα και κολοκύθι. Η πιο φημισμένη focaccia  είναι αυτή στον φούρνο  Panificio Santa Rita στην οδό Strada dei Dottula 8  στην παλιά πόλη την οποία σας συνιστούμε ανεπιφύλακτα ενω μας αρέσε και η κλαασσική focaccia με μαύρο αλεύρι που προσφέρουν  στο Conticchio στην οδό Corso Cavour 71. Άλλες τοπικές γαστρονομικές απολαύσεις ειναι τα διάσημα κουλουράκια taralli τα οποία είναι φτιαγμένα μόνον με αλεύρι, αλάτι και κρασί αλλά και οι  Sgagliozze. Oι Sgagliozze είναι κάτι σαν τηγανιτή πολέντα και φτιάχνονται με αλέυρι πολέντας, νερό, αλάτι και ελαιόλαδο. Κατά την καλοκαιρινή περίοδο μάλιστα πολλές νοικοκυρές βγαίνουν με στους δρόμους της παλιάς πόλης και τηγανίζουν  τις Sgagliozze πουλώντας τες στους τουρίστες ως μια εξαιρετική λιχουδιά. Μεγάλον ενδιαφέρον πάντως έχει και το γεγονός οτι το Μπάρι εχει μπει για τα καλά στη νέα γαστρονομική εποχή και διαθέτει πολλές επιλογές για χορτοφάγους και vegan. Πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η διασημη Pizzeria Da Donato στην οδο  Via Francesco Lattanzio 59 -οποία προσφέρει vegan πίτσες απο αλευρι ολικής άλεσης ή απο αλεύρι σόγιας με μοτσαρέλα απο γάλα ρυζιού-αλλα και το O’vita restaurant στην οδό Via Sparano Da Bari 160  το οποίο υπήρξε το πρώτο vegan bistro στην Ιταλία. Φυσικά, το επισημαίνουμε για ακόμη μια φορά, το Μπάρι όντας λιμάνι είναι η χαρά τους λάτρη των θαλασσινών γαστρονομικών απολαύσεων που μπορεί να βρει είτε σε χλιάδατα εστιατορια είτε σε μικρά bar-bistro  γρήγορου φαγητου αλλά σε υψηλότατη ποιότητα. 

Χρήσιμες πληροφορίες για μετάβαση

Η μετάβαση στο Μπάρι μπορει να γίνει είτε με αεροπλάνο είτε  με πλοίο. Απ’ ευθείας πτήση για την πρωτευουσα της Απουλίας απο την Αθήνα έχει  η Olympic airlines η οποία πετάει απο Ιούνιο μέχρι Οκτώβριο και η μέση τιμή του εισιτηριου κυμαίνεται στα 120 ευρω. Απευθείας δρομολογιο απο Ιούνιο μέχρι Οκτώβριο έχει και η  αεροπορική εταιρεία Volotea  με το κόστος  εισιτηρίου να κίνειται περι τα 100 ευρω αν κάποιος προλάβει και το κλείσει εγκαιρως.  Όλο τον χρόνο πτήσεις για Μπάρι μεσω Μπέργκαμο έχει η Ryanair με  κόστος περι τα 160 ευρώ και η Alitalia μεσω Μιλάνο ή Ρώμης με εισιτήριο κοντα στα 190-200 ευρω.

Πλοια για το Μπάρι αναχωρούν απο την Πάτρα σ΄ενα ταξίδι το οποίο διαρκεί περίπου τις δεκαπέντε ώρες. Το κόστος του εισιτηρίου για το κατάστρωμα μετ’ επιστροφής κοστίζει 117 ευρω. Φυσικά οι τιμές διαφοροποιούνται αν κάποιος διαλέξει κάποια απο τις προσφορες σχετικά με τις καμπίνες.Έταιρη ακτοπλοικη επιλογή είναι το ταξίδι απο το λιμάνι της Ηγουμενίτσας το οποίο διαρκεί εννέα ωρες με το εισιτήριο μετ’ επιστροφής να αγγίζει 107 ευρω. 

Διαμονή

Η διαμονή στο Μπάρι είναι σχετικά μια εύκολη διαδικασία αν επιλέξει κάποιος να το επισκεφθεί εκτός της περιόδου υψηλής επισκεψιμότητας, δηλαδή εκτός καλοκαιριού. Καταλύματα υπάρχουν πολλά λόγω και των ψηφιακων πλατφορμών διαμονής αλλα  ενιότε η σχεση ποιότητας -τιμής δεν είναι ανάλογη. Παρόλα αυτά υπάρχουν καταλύματα για όλα τα βαλάντια. Για τους ταξιδιώτες που θέλουν να ξοδεψουν καπως περισσότερα χρήματα για την διαμονή τους μια επιλογή είναι το Palace Hotel στην Via Lombardi 13 (Τηλ. Επικοινωνίας 00390805216551) το οποίο βρίσκεται στην καρδιά της παλιάς πόλης. Η τιμή  για το δίκλινο αγγίζει 105 ευρώ ανα διανυκτέρευση. Μια πιο προσιτή επιλογή είναι το ξενοδοχείο Stay Inn στην οδό 7 Largo Ignazio Ciaia (Τηλ. Επικοινωνίας 0039 320 661 6528) το οποίο χρεώνει την διαμονή για δίκλινο δωμάτιο στα 60 ευρώ.

Γαστρονομία

Όπως επισημάναμε και πιο πάνω το Μπάρι είναι ένας συνεχής γαστρονομικός πειρασμός. Οι επιλογές είναι πολλές και διαφορες  και η καλύτερη συμβουλή είναι να εμπιστευθείτε το ένστικτο σας αλλα και την όσφρυση σας. Μικρά συνοικιακά μπαρ προσφέρουν εξαιρετικής ποιότητας σάντουιτς τύπου panini με κρέας, θαλασσινά ή λαχανικά  συνοδευόμενα απο ιταλικές μπύρες ή κάποιο aperitivo. Φυσικά υπάρχουν και οι διάφοροι φούρνοι που προσφέρουν focaccia σε πολλές εκδοχές η οποία είναι αρκούντως χορταστική. Aν κάποιος ταξιδιώτης ενδιαφέρεται για υψηλή γαστρονομία μπορεί να επισκεφθεί το Ristorante Biancoforte στην οδό Corso Vittorio Emanuele II, 13 στο ιστορικό κέντρο της πόλης και κοντά στην θάλασσα. Το μενου έχει ποικίλο γαστρονομικό προσανατολισμό, μια καλα ενημερωμένη λίστα κρασιών ενω ένα πληρες γεύμα κατ’ ατομο αγγίζει 70-80ευρω. Mια εξαιρετική επιλογή (και αρκετά πιο οικονομική) στην ίδια γειτονια είναι το εστιατόριο Μastro Ciccio στην οδό Corso Vittorio Emanuele II, 15 το οποίο έχει ένα ευρύτατο μενου με διάφορες προσφορές ενω  ένα πληρες γεύμα εκεί κοστίζει 20-25 ευρω. 

Shopping

To Mπάρι διαθέτει μια καλά ενημερωμένη αγορά προιόντων  μέχρι και χλιδάτα καταστήματα διασήμων οικων μόδας. Ως αναμνηστικά οι ταξιδιώτες μπορούν να αγοράσουν διάφορα τουριστικά είδη απο μαγνητάκια ψυγείου, ποδιές για την κουζίνα, t-shirts κοκ.Φυσικά κατά την γνώμη μας αξίζει να αγοράσετε ζυμαρικά orecchiette και κουλουράκια taralli τα οποία βρίσκετε παντού ακόμη και στα σούπερ μαρκετ σε εξαιρετικές τιμές. 

Κοντινές αποδράσεις 

Η πλειονότητα των ταξιδευτών που φτάνει στην πρωτεύουσα της Απουλίας δεν περιορίζεται  στο να μείνει  στο Μπάρι. Αντιθέτως οι περισσότεροι τουρίστες  επιλέγουν να επισκεφθούν και άλλες γειτονικές περιοχές. Η πιο συνήθης απόδραση είμαι μέχρι το Alberobello την πόλη με τα θολωτά σπίτια η οποία πλέον είναι δημοφιλής προορισμός ακόμη και τα Χριστούγεννα. Αρκετοι πετάγονται μέχρι την Matera που βρίσκεται στην γειτονική επαρχία της Basilicata, ενω το metro του Μπάρι φτάνει μέχρι την Barletta  η οποία έγινε διάσημη σε όλο τον κόσμο αφου είναι η παρίδα του Πιέτρο Νεμέα του θρυλικού ολυμπιονίκη των 200 μέτρών ο οποίος ακόμη και σήμερα κρατάει το ευρωπαικό ρεκόρ της απόστασης με 19.72

Eπίλογος: Το Μπάρι εν κατακλείδι, κατά την γνώμη μας, ίσως να είναι η πόλη που καταδεικνύει περισσότερο απο άλλες την εικόνα της Ιταλίας σήμερα. Είναι μια λαμπερή αριστοκράτισσα με σπουδαίο παρελθόν η οποία πλέον δεν διαθέτει τους πόρους για να χρηματοφοδοτήσει τον αριστοκρατικό της τρόπο ζωής. Ωστόσο πάντα συμπεριφέρεται με τους κανόνες καλής συμπεριφοράς. Έχει εμπειρία και παιδεία και πάντα θα είναι μια φιλόξενη οικοδέσποινα.